صادرات به اروپا یکی از هدفهای جذاب و ارزشمند برای تولیدکنندگان ایرانی است، زیرا بازار اروپا از نظر حجم مصرف، شفافیت قوانین، ثبات اقتصادی و قیمتگذاری استاندارد، از بهترین بازارهای جهان محسوب میشود. با این حال، ورود به این بازار نیازمند رعایت مجموعهای از الزامات دقیق است که مهمترین آن استاندارد CE است؛ نشانی که بیانگر انطباق محصول با قوانین ایمنی، سلامت، محیط زیست و کیفیت اتحادیه اروپا است. در این مقاله مهمترین نکات صادرات به اروپا و روشهای دریافت استاندارد CE برای محصولات ایرانی بررسی میشود.
اروپا بازاری گسترده با بیش از ۴۵۰ میلیون مصرفکننده است و کشورهای عضو اتحادیه اروپا (EU) یکی از بزرگترین واردکنندگان جهان محسوب میشوند. مهمترین مزایای صادرات به اروپا عبارتند از:
حاشیه سود بالا به دلیل ارزش بالای ارز
تقاضای پایدار برای کالاهای باکیفیت
وجود مسیرهای حملونقل مطمئن از ایران به اروپا
شفافیت و پیشبینیپذیری قوانین تجاری
امکان توسعه برند در بازارهای حرفهای
اما همه این مزایا زمانی معنا پیدا میکند که صادرکننده بهطور کامل با نکات صادرات به اروپا آشنا باشد و استانداردهای لازم را رعایت کند.
اروپا برخلاف بسیاری از بازارهای منطقه، کاملاً قانونمحور است. هر نوع محصول—از لوازم خانگی تا محصولات آرایشی، غذایی و صنعتی—دارای استانداردهای اجباری است.
برای موفقیت در صادرات، لازم است ابتدا:
مقررات ایمنی و کیفیت محصول
محدودیتهای مربوط به مواد اولیه
قوانین بستهبندی و برچسبگذاری
قوانین گمرکی و تجاری هر کشور را مطالعه کرد.
صادرات به آسیای میانه (قزاقستان، ازبکستان، تاجیکستان)
علامت CE نشان میدهد محصول مطابق با الزامات اتحادیه اروپا تولید شده و استفاده از آن ایمن است. این علامت برای بسیاری از کالاها اجباری است:
وسایل برقی و الکترونیکی
تجهیزات پزشکی
اسباببازی
دستگاههای صنعتی
ماشینآلات
محصولات ساختمانی
لوازم خانگی
تجهیزات گازسوز و گرمایشی
بدون استاندارد CE، گمرکات اروپایی اجازه ورود محصول را نمیدهند.
هر محصول باید طبق یکی از Directiveهای اتحادیه اروپا ارزیابی شود. مهمترین آنها عبارتند از:
LVD – ایمنی تجهیزات الکتریکی
EMC – سازگاری الکترومغناطیسی
MD – ایمنی ماشینآلات
RoHS – محدودیت مواد خطرناک
CPR – استانداردهای محصولات ساختمانی انتخاب اشتباه Directive منجر به رد محصول در مرز خواهد شد.
Technical File شامل مدارک الزامی است:
گزارش تستهای انجامشده
نقشهها و اسناد فنی
لیست مواد و قطعات
دستورالعمل نصب و استفاده
مدارک مدیریت کیفیت تولید
گزارش ارزیابی ریسک (Risk Assessment) این فایل باید حداقل ۱۰ سال توسط تولیدکننده نگهداری شود.
اصلی ترین نکات صادرات به اروپا، باید محصول در آزمایشگاههای معتبر، مطابق استانداردهای EN تست شود.
این تستها شامل:
تست ایمنی
تست عملکرد
تست دما، رطوبت و ضربه
تست EMI / EMC
تست کیفیت مواد
تست پایداری و سازگاری است. نتایج تستها در Technical File قرار میگیرد.
برخی محصولات مانند تجهیزات پزشکی و ماشینآلات پیچیده نیازمند تأیید NB هستند.
NB سازمانی مستقل است که:
استانداردها را بررسی میکند
تستهای تکمیلی انجام میدهد
انطباق محصول را تأیید میکند پس از تأیید NB، شماره آن کنار علامت CE درج میشود.
این سند رسمی است که تولیدکننده اعلام میکند محصول مطابق مقررات اتحادیه اروپا ساخته شده است.
این سند شامل:
مشخصات محصول
لیست استانداردهای رعایتشده
نام تولیدکننده
اطلاعات ردیابی
امضا و تاریخ میباشد.
پس از طی مراحل قانونی و فنی، علامت CE باید:
روی محصول
روی بستهبندی
و در دفترچه راهنما قرار گیرد. درج نادرست CE میتواند منجر به توقیف محصول گردد.
اروپا روی موارد زیر بسیار حساس است:
اطلاعات دقیق و خوانا روی جعبه
استفاده از نمادهای استاندارد
درج هشدارهای ایمنی
استفاده از متریالهای قابل بازیافت
طراحی مینیمال، شیک و مطابق بازار اروپا بستهبندی غیرحرفهای، حتی با وجود استاندارد CE، شانس فروش را کاهش میدهد.
اروپا سختگیرترین قوانین زیستمحیطی جهان را دارد. کالاهایی که از مواد مضر مانند سرب، جیوه، یا PVC غیرمجاز ساخته شده باشند، بهسرعت رد میشوند. بنابراین رعایت استانداردهای RoHS و REACH ضروری است.
برای ورود موفق به بازار اروپا باید:
رقبا تحلیل شوند
هزینه حمل، گمرک و استاندارد محاسبه شود
قیمت نهایی مناسب و قابل رقابت باشد اروپا کیفیتمحور است، نه صرفاً قیمتمحور؛ بنابراین کیفیت محصول ارزش بیشتری دارد.
در صادرات به اروپا معمولاً از روشهای:
حمل دریایی (به بنادر آنتورپ، هامبورگ، روتردام)
حمل زمینی از مسیر ترکیه
حمل هوایی برای کالاهای حساس استفاده میشود. اروپا بهطور جدی روی ردیابی بار (Tracking) حساس است.
برای رشد صادرات در اروپا حضور در:
Amazon
eBay
Allegro
Kaufland
فروشگاههای زنجیرهای یک مزیت بزرگ است. برندهای ایرانی که بستهبندی استاندارد داشتهاند، رشد سریعی در این پلتفرمها داشتهاند.
سختگیریهای استانداردی و فنی
هزینههای نسبتاً بالای تست و دریافت CE
رقابت سنگین با تولیدکنندگان چینی و اروپایی
نیاز به بستهبندی حرفهای
نیاز به کیفیت پایدار در تولید اما با رعایت نکات استانداردی، این چالشها قابل کنترل هستند.
ورود به بازار اروپا نیازمند برنامهریزی حرفهای، رعایت مقررات فنی و دریافت استاندارد CE است. اگر تولیدکنندگان ایرانی بتوانند:
کیفیت محصول
بستهبندی مطابق استاندارد
دریافت CE
و رعایت کامل نکات صادرات به اروپا را در اولویت قرار دهند، امکان جذب بازارهای پرسود اروپایی برای بسیاری از صنایع ایرانی فراهم خواهد شد.
کارشناسان شرکت همیار ترخیص ساعی همراه دو دهه سابقه حرفه ای در زمینه ترخیص کار کالا، انجام امور گمرکی این شرکت را در سال ۱۳۹۴ تاسیس نمودند تا بتوان با تغییر رویه های گمرکی و تجارت فرامرزی در زمینه های ترخیص کالا،صادرات و واردات با استفاده از تجارب یکایک آنها در کنار تجار و وادکنندگان کشور در پیشبرد تجارت خارجی نقش به سزایی ایفا نمایند